Çanakkale’de kent içi ulaşımı daha hızlı, güvenli ve verimli hale getirmek amacıyla hayata geçirilen Akıllı Kavşak ve Trafik Yönetim Sistemi uygulamasıyla şehir içi trafikte yeni bir dönemin kapıları aralanıyor. Çanakkale Belediyesi, Türk Telekom ve ISSD Bilişim iş birliğiyle yürütülen proje kapsamında, kent genelindeki önemli kavşaklarda yapay zekâ destekli trafik yönetim sistemi devreye alındı.
Artan araç sayısı ve özellikle yoğun saatlerde yaşanan trafik sıkışıklığını azaltmayı hedefleyen proje sayesinde, kavşaklardaki trafik yoğunluğu anlık olarak analiz edilerek sinyalizasyon süreleri otomatik olarak düzenleniyor. Böylece sürücüler daha kısa bekleme süreleriyle yolculuk yaparken, şehir içi ulaşımda önemli bir rahatlama sağlanması amaçlanıyor.
Yapay Zekâ Trafiği Anlık Olarak Yönetiyor
Yeni sistem kapsamında kullanılan teknoloji, trafik yoğunluğunu gerçek zamanlı olarak takip ederek kavşakların ihtiyaçlarına göre sinyal sürelerini dinamik şekilde belirliyor. Sistem üç temel bileşenden oluşuyor: Yapay zekâ destekli araç sayım sistemi (VIERO-AI), Dinamik kavşak kontrol ünitesi (CENTRIS), Trafik yönetim yazılımı (MANGO). Bu teknoloji sayesinde kavşaklardan geçen araç sayıları sürekli analiz edilirken, trafik yoğunluğunun arttığı yönlerde yeşil ışık süreleri otomatik olarak uzatılıyor. Trafiğin daha az olduğu yönlerde ise bekleme süreleri minimum seviyeye indiriliyor.
10 Kritik Kavşakta Kapsamlı Çalışma Yapıldı
Proje kapsamında kent merkezindeki trafik akışını doğrudan etkileyen 10 önemli kavşakta saha çalışmaları gerçekleştirildi. Yapılan analizler sonucunda: 10 kavşakta sinyal süreleri yeniden optimize edildi. 4 kavşakta sinyal koordinasyonu sağlandı. 1 kavşakta faz düzeni tamamen yeniden tasarlandı.
Sabah, öğle ve akşam yoğun saatlerde detaylı trafik ölçümleri yapıldı. Yetkililer, çalışmaların yalnızca mevcut trafik yoğunluğunu değil, gelecekteki ulaşım ihtiyaçlarını da dikkate alarak planlandığını belirtti.
Akıllı Sistem Hangi Kavşaklarda Uygulanıyor?
Yeni nesil trafik yönetim sistemi şu kavşaklarda aktif hale getirildi: İbrahim Bodur Kavşağı (Atatürk Caddesi ile Şehitgürol Caddesi Kesişimi) Köprü Başı Kavşağı (Atatürk Caddesi ile Set Boyu Caddesi Kesişimi), Belediye Kavşağı (Atatürk Caddesi ile Demircioğlu Caddesi Kesişimi) Aygaz Kavşağı (Atatürk Caddesi ile İnönü Caddesi Kesişimi), Karayolları Kavşağı (İnönü Caddesi ile Stadyum Caddesi Kesişimi) Stadyum Kavşağı (Atatürk Caddesi ile Stadyum Caddesi Kesişimi), Donanma Kavşağı (İnönü Caddesi ile Pirireis Caddesi Kesişimi) Dörtyol Kavşağı Atatürk Caddesi ile Pirireis Caddesi Kesişimi), 116 Jandarma Kavşağı (Atikhisar Caddesi ile Tuğsavul Caddesi Kesişimi), Tüvtürk Kavşağı ( AtikHisar Caddesi ile Ahmet Piriştina Caddesi Kesişimi).
Kent merkezindeki en yoğun trafik yükünü taşıyan bu noktalar, günlük binlerce aracın geçiş yaptığı güzergâhlar arasında yer alıyor.
Kuyruk Uzunluklarında Dikkat Çeken Düşüş
Saha çalışmaları ve sistem optimizasyonlarının ardından birçok kavşakta araç kuyruklarında ciddi azalmalar yaşandı. Özellikle Aygaz Kavşağı ve Dörtyol Kavşağı'nda elde edilen sonuçlar dikkat çekti.
Gerçekleşen iyileşme oranları şöyle oldu:
Aygaz Kavşağı: %81 ila %83 arasında iyileşme
Dörtyol Kavşağı: %81 ila %86 arasında iyileşme
Stadyum Kavşağı: Sabah saatlerinde %86, akşam saatlerinde %29 iyileşme
Belediye Kavşağı: Bir yönde %88, diğer yönde %37 iyileşme
116 Jandarma Kavşağı: %78 iyileşme
TÜVTÜRK Kavşağı: %75 ila %87 arasında iyileşme
Uzmanlar, kuyruk uzunluklarındaki bu düşüşün hem sürücülerin zaman kaybını azaltacağını hem de kent içi ulaşım konforunu artıracağını ifade ediyor.
Projenin en dikkat çekici sonuçlarından biri de koridor bazında elde edilen zaman tasarrufu oldu. Kavşaklar arasında sağlanan koordinasyon sayesinde: Orduevi–Karayolları koridorunda seyahat süresi 120 saniyeden 60 saniyeye düştü. Stadyum–Dörtyol koridorunda seyahat süresi 134 saniyeden 65 saniyeye indirildi. Bu veriler, şehir merkezindeki bazı güzergâhlarda yolculuk sürelerinin yaklaşık yarı yarıya azaldığını ortaya koydu.
Yeni sistem yalnızca trafik akışını hızlandırmakla kalmıyor, çevresel sürdürülebilirliğe de katkı sunuyor. Kavşaklarda bekleme sürelerinin azalmasıyla birlikte araçların rölantide çalışma süresi düşerken: Yakıt tüketiminin azaltılması, karbon emisyonlarının düşürülmesi, hava kirliliğinin azaltılması, gürültü seviyelerinin azaltılması hedefleniyor. Özellikle yoğun trafik saatlerinde oluşan dur-kalk trafiğinin azalmasıyla birlikte hem ekonomik hem de çevresel açıdan önemli kazanımlar elde edilmesi bekleniyor.
Trafik Güvenliği de Artacak
Akıllı Kavşak ve Trafik Yönetim Sistemi'nin bir diğer önemli hedefi ise trafik güvenliğini artırmak. Daha düzenli trafik akışı sayesinde kırmızı ışık ihlallerinin azaltılması ve kavşaklarda meydana gelen kazaların önüne geçilmesi amaçlanıyor. Gerçek zamanlı veri analiziyle çalışan sistem, trafik hareketlerini sürekli takip ederek olası risklerin önceden belirlenmesine de olanak sağlayacak.
Çanakkale Akıllı Şehir Uygulamalarında Yeni Bir Adım Attı
Hayata geçirilen proje ile Çanakkale, ulaşım alanında akıllı şehir uygulamalarını güçlendiren önemli bir yatırımı daha hizmete almış oldu. Yapay zekâ destekli trafik yönetim altyapısı sayesinde kent genelinde daha akıcı, daha güvenli ve daha sürdürülebilir bir ulaşım ağı oluşturulması hedeflenirken, sistemin ilerleyen süreçte farklı bölgelerde de yaygınlaştırılabileceği değerlendiriliyor. Kent yaşamını kolaylaştıracak bu uygulamanın, özellikle iş giriş-çıkış saatlerinde yaşanan yoğunluğu azaltarak sürücülere ve toplu taşıma kullanıcılarına önemli avantajlar sağlaması bekleniyor. Çanakkale’de trafik yönetiminde teknoloji odaklı yeni bir dönemin başlamasıyla birlikte, şehir içi ulaşımın geleceğine yönelik önemli bir adım atılmış oldu.
